Himalayan & Peninsular River Systems, Major Multipurpose River Valley Projects & Lakes in India (ഇന്ത്യയിലെ നദീവ്യൂഹങ്ങൾ, വിവിധോദ്ദേശ്യ നദീതട പദ്ധതികൾ & തടാകങ്ങൾ)
NCERT Standard 12 · Indian & World Geography
സിന്ധു-ഗംഗ-ബ്രഹ്മപുത്ര നദികൾ, ഗോദാവരി-കൃഷ്ണ-കാവേരി-മഹാനദി, നർമ്മദ-താപ്തി, പ്രധാന അണക്കെട്ടുകൾ (തെഹ്രി, ഹിരാക്കുഡ്, ഭക്രാനംഗൽ), തടാകങ്ങൾ.
Key Kerala PSC Study Points
- ഇന്ത്യയിലെ നദികളെ ഉത്ഭവസ്ഥാനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഹിമാലയൻ നദികൾ (സിന്ധു, ഗംഗ, ബ്രഹ്മപുത്ര - വറ്റാത്ത നദികൾ / Perennial rivers), ഉപദ്വീപീയ നദികൾ (ഗോദാവരി, കൃഷ്ണ, കാവേരി, മഹാനദി, നർമ്മദ, താപ്തി) എന്നിങ്ങനെ രണ്ടായി തിരിക്കുന്നു.
- ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ നദിയായ ഗംഗ (2525 കി.മീ - ഇന്ത്യയുടെ ദേശീയ നദി: 2008 നവംബർ 4) ഉത്തരാഖണ്ഡിലെ ഗംഗോത്രി ഹിമാനിയിൽ നിന്ന് "ഭാഗീരഥി" എന്ന പേരിൽ ഉത്ഭവിച്ച് ദേവപ്രയാഗിൽ വെച്ച് അളകനന്ദയുമായി ചേർന്ന് "ഗംഗ" എന്ന പേര് സ്വീകരിക്കുന്നു.
- ഗംഗയുടെ ഏറ്റവും വലിയ പോഷകനദി യമുനയാണ് (യമുനോത്രിയിൽ ഉത്ഭവിച്ച് പ്രയാഗ്രാജിലെ ത്രിവേണി സംഗമത്തിൽ ഗംഗയിൽ ചേരുന്നു; യമുനയുടെ പോഷകനദികൾ: ചമ്പൽ, ബെത്വ, കെൻ); ഗംഗയുടെ മറ്റ് പോഷകനദികൾ: രാംഗംഗ, ഗോമതി, ഘഘ്ര, ഗണ്ഡക്, കോസി ("ബീഹാറിന്റെ ദുഃഖം"), സോൺ, ദാമോദർ ("ബംഗാളിന്റെ ദുഃഖം").
- ഗംഗാ നദി ബംഗ്ലാദേശിൽ "പത്മ" എന്നറിയപ്പെടുന്നു; പശ്ചിമ ബംഗാളിലെ ഫറാക്കയിൽ വെച്ച് ഗംഗയിൽ നിന്ന് വേർപിരിയുന്ന കൈവഴിയാണ് ഹൂഗ്ലി നദി (കൊൽക്കത്ത ഹൂഗ്ലി നദീതീരത്താണ്).
- ടിബറ്റിലെ മാനസസരോവർ തടാകത്തിന് സമീപമുള്ള കൈലാസ പർവ്വതത്തിലെ ബൊക്കാച്ചു ഹിമാനിയിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്ന സിന്ധു നദിയുടെ (Indus - ആകെ നീളം 2880 കി.മീ, ഇന്ത്യയിൽ 1114 കി.മീ) പഞ്ചാബിലെ അഞ്ച് പ്രധാന പോഷകനദികളാണ് ഝലം, ചിനാബ് (ഏറ്റവും വലിയ പോഷകനദി), രവി, ബിയാസ്, സത്ലജ് (1960-ൽ ഇന്ത്യയും പാകിസ്ഥാനും തമ്മിൽ സിന്ധു നദീജല കരാർ ഒപ്പിട്ടു).
- ടിബറ്റിലെ ചെമയുങ്ദുങ് ഹിമാനിയിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്ന ബ്രഹ്മപുത്ര നദി (ആകെ നീളം 2900 കി.മീ, ഇന്ത്യയിൽ 916 കി.മീ - ഇന്ത്യയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ജലം വഹിക്കുന്ന നദി; ചുവന്ന നദി) ടിബറ്റിൽ "സാങ്പോ" (Tsangpo) എന്നും അരുണാചൽ പ്രദേശിൽ "ദിഹാങ്" (സിയാങ്) എന്നും ബംഗ്ലാദേശിൽ "ജമുന" എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു (ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ നദീജന്യ ദ്വീപായ "മാജുലി" അസമിൽ ബ്രഹ്മപുത്രയിലാണ്; സുബൻസിരി, കാമെങ്, മാനസ്, ടീസ്റ്റ എന്നിവ പോഷകനദികളാണ്).
Solved Kerala PSC Practice Questions
Q1. ഇന്ത്യയിലെ നദികളെയും അണക്കെട്ടുകളെയും സംബന്ധിച്ച് താഴെ നൽകിയിട്ടുള്ള പ്രസ്താവനകളിൽ ശരിയായവ തിരഞ്ഞെടുക്കുക:
Answer: 1, 2 എന്നിവ മാത്രം ശരി
1, 2 പ്രസ്താവനകൾ ശരിയാണ്. ഗോദാവരി, കൃഷ്ണ, കാവേരി, മഹാനദി എന്നിവ കിഴക്കോട്ട് ഒഴുകി ബംഗാൾ ഉൾക്കടലിൽ പതിക്കുന്ന നദികളാണ്; നർമ്മദയും താപ്തിയുമാണ് പടിഞ്ഞാറോട്ട് ഒഴുകി അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്നത്.
Q2. വിന്ധ്യ-സത്പുര പർവ്വതനിരകൾക്കിടയിലുള്ള ഭ്രംശതാഴ്വരയിലൂടെ (Rift Valley) പടിഞ്ഞാറോട്ട് ഒഴുകി അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ ഉപദ്വീപീയ നദി ഏതാണ്?
Answer: നർമ്മദ
മധ്യപ്രദേശിലെ അമർകണ്ഠക് കുന്നുകളിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്ന നർമ്മദയാണ് (1312 കി.മീ) പടിഞ്ഞാറോട്ട് ഒഴുകി അറബിക്കടലിൽ പതിക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ ഉപദ്വീപീയ നദി.
Q3. ഉൽക്കാപതനത്തിലൂടെ (Meteorite Impact Crater) രൂപംകൊണ്ട പ്രശസ്തമായ "ലോണാർ തടാകം" (Lonar Lake) ഏത് സംസ്ഥാനത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്?
Answer: മഹാരാഷ്ട്ര
മഹാരാഷ്ട്രയിലെ ബുൽധാന ജില്ലയിലാണ് ഉൽക്കാപതനത്തിലൂടെ ബസാൾട്ട് ശിലകളിൽ രൂപംകൊണ്ട ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ലോണാർ തടാകം (റാംസർ സൈറ്റ്) സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
Q4. ലോകത്തിലെ ഏക ഒഴുകിനടക്കുന്ന ദേശീയോദ്യാനമായ (Floating National Park) "കെയ്ബുൾ ലാംജാവോ" സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ലോക്തക് തടാകം ഏത് സംസ്ഥാനത്താണ്?
Answer: മണിപ്പൂർ
മണിപ്പൂരിലെ ലോക്തക് ശുദ്ധജല തടാകത്തിലാണ് വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന സംഗായ് മാനുകളുടെ (Dancing Deer) ആവാസകേന്ദ്രമായ കെയ്ബുൾ ലാംജാവോ ദേശീയോദ്യാനം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.